Bijna één op drie Belgen heeft vorig jaar minstens één keer moeite gehad om zijn woonlening terug te betalen. Dat blijkt uit de bevindingen die HLN in een artikel over de betaalbaarheid van woonkredieten bespreekt. Het aandeel ligt nog hoger bij huurders: 36 procent van hen had het vorig jaar moeilijk om de huur te betalen. Het verschil tussen eigenaars en huurders wijst erop dat de financiële druk op beide groepen aanwezig is, maar bij huurders net iets sterker voelbaar is.
Ook het aantal nieuwe achterstallen op woonleningen is vorig jaar opnieuw gestegen. Dat betekent dat het probleem niet alleen bestaat bij leningnemers die al langer in de problemen zitten, maar dat er ook nieuwe gezinnen bijkomen die hun maandelijkse afbetaling niet meer volledig kunnen opbrengen. Precieze cijfers over die stijging, zoals het exacte aantal nieuwe achterstallen of de procentuele toename, worden in de beschikbare gegevens niet vermeld. Ook over de steekproefgrootte en de exacte methodologie van de bevraging is niets bekend.
Steeds meer kredietnemers kiezen voor een accordeonlening om hun maandelijkse uitgaven beter onder controle te houden. Bij dat type krediet kan de terugbetaling flexibeler worden aangepast aan de inkomsten van het moment, wat voor gezinnen met een wisselend budget een belangrijk verschil kan maken. Het artikel stelt vast dat het aantal mensen dat voor deze formule kiest, toeneemt. Die evolutie laat zien dat leningnemers zoeken naar manieren om te voorkomen dat een tegenslag meteen tot een betalingsachterstand leidt.
Het artikel pleit ervoor dat banken kandidaat-kopers regelmatig een realitycheck geven. Het gaat dan om een nuchtere toets van wat een huishouden op lange termijn werkelijk kan dragen, zeker wanneer de rente en de maandelijkse lasten gedurende de looptijd van de lening kunnen wijzigen. Een dergelijke toets zou kunnen voorkomen dat mensen een lening aangaan die hun budget op termijn overbelast. Die oproep sluit aan bij de vaststelling dat een aanzienlijk deel van de leningnemers het vorig jaar moeilijk had met de afbetaling.
De cijfers staan in schril contrast met het beeld dat vaak wordt geschetst van een stabiele Belgische woonmarkt. Terwijl de aankoop van een woning voor veel gezinnen nog altijd een belangrijke stap naar financiële zekerheid is, wijst de evolutie van de achterstallen erop dat de draagkracht van een deel van de huishoudens onder druk staat. Voor wie een lening afbetaalt, betekent een betalingsachterstand niet alleen een financiële klap, maar kan ook op langere termijn gevolgen hebben voor de woonzekerheid van het gezin. Het artikel beperkt zich tot de vaststelling en de aanbeveling en voegt geen verdere beoordeling of beleidsconclusies toe.
7
