Morgen start in Polen een grote militaire oefening onder leiding van Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. Er nemen 2.800 militairen uit elf landen aan deel, waaronder 150 Belgische soldaten. Het is de eerste oefening van de zogenaamde coalitie van de bereidwilligen, een groep landen die Oekraïne wil steunen zodra de oorlog voorbij is. De oefening moet bijdragen aan het garanderen van vrede in Oekraïne, een doel dat volgens de deelnemende landen alleen haalbaar is als er na de oorlog een geloofwaardige militaire aanwezigheid bestaat.
Belgisch defensieminister Theo Francken (N-VA) verdedigt de deelname van ons land. Volgens hem is de oefening niet-provocerend. Hij herinnert eraan dat Rusland Oekraïne is binnengevallen en niet omgekeerd. Francken laat daarbij geen twijfel bestaan over de Belgische keuze: het Kremlin zal niet bepalen hoe ons land zijn veiligheid organiseert. Voor de minister is de vraag dus niet of België zich moet verdedigen, maar hoe het dat doet, in samenwerking met bondgenoten.
Die discussie speelt ook in Leuven. Vredesactivisten bespoten het raam van het Defensiehuis met de tekst “peace”. De vandalismedaad gebeurde in de nacht van zaterdag op zondag. Francken wijst de morele kritiek van de activisten op de krijgsmacht af. Volgens de minister mogen vredesinspanningen niet worden gebruikt om Defensie in diskrediet te brengen. Het contrast tussen de protestactie in Leuven en de Belgische deelname aan de oefening toont hoe verdeeld het debat over militaire betrokkenheid blijft, ook binnen de Belgische samenleving.
Op diplomatiek vlak beweegt er eveneens iets. Frankrijk zal deelnemen aan de vredesgesprekken tussen de Verenigde Staten, Rusland en Oekraïne. Het doel is dat de stem van Europa in die onderhandelingen gehoord wordt. Voor België past de oefening in dat bredere Europese verhaal, waarin de veiligheid van het continent en de toekomst van Oekraïne met elkaar verweven zijn. De combinatie van militaire voorbereiding en politieke onderhandelingen wijst erop dat de coalitie van de bereidwilligen zich niet beperkt tot symbolische steun, maar zich voorbereidt op een concrete rol in een toekomstige vredesregeling.
9